-   كتاب هاي مفيد و سودمند را در مراسم صبحگاهي به دانش آموزان معرفي نمايید.

-    هنگام تدريس ، مطالب جالبي از كتاب ، مجله و ... را كه ارتباط بسيار نزديكي با درس دانش آموزان دارد ، برگزينید و همراه با درس به آن ها بگویيد و بعد از اين كه شاگردان احساس رضايت و كنجكاوي نمودند ، آن ها را به مطالعه ي بيشتر درباره ي آن موضوع تشويق كند.

-    از روش هاي تدريسي كه مي تواند دانش آموزان را به كتاب و كتابخواني علاقه مند کند(روش مباحثه اي ، روش پژوهش گروهي ، روش مطالعه ي مستقل و..) به طور كلي مي توان گفت روش تدريسي كه دانش آموزان را به كتابخانه و كاوش در دنيا ي اطرافش هدايت كند و آن ها را به كتابخواني و تحقيق بكشاند از بهترين و مناسب ترين روش هاي تدريس به شمار مي رود.

-    خانواده مي تواند الگو خوبي براي بچه ها در رابطه با مطالعه باشند. والدین آنها را به كتاب فروشي ها و نمايشگاه كتاب ببرندو برايشان كتاب بخرند و يا فرزند خودرابه عضويت يك كتابخانه عمومي در آورند تا بتواند كتابي را به امانت گرفته و بخواند. البته اين راهكار در صورتي مفيد مي باشد كه خود خانواده به مطالعه و كتاب اهميت دهند .

-    در مناسبت هاي مختلف و حتي به عنوان جايزه ، البته همراه با چيزهايي ديگر كه دانش آموزان به آن ها علاقه مند هستند ،كتاب اهدا نماييم.

-    دانش آموزان در كلاس داستان های کتاب را باز آفريني و همینطور قصه ها را به نمايش تبديل كنند تا روحيه كتاب خواني در آنها تقويت شود.

-    معلمان دلسوز بايد كتاب هاي غير درسي و مسائل زندگي را آنچنان به هم پيوند زنند كه انگيزه خواندن كتاب دانش آموزان را راهي كتابخانه كند.

-     براي مطالعه آزاد هفته اي يك ساعت كلاس درس خود را در كتابخانه مدرسه تشكيل دهيد.

-    قفسه كتاب وتابلويي براي اين كه كتابهاي تازه با موضوعات مختلف را به دانش آموزان معرفی کنید درکلاس نصب نماييد.

-     مسابقات کتابخوانی در مدرسه برگزار کنید.

-     به دانش آموزان سفارش كنید كه خواندني هاي مفيد را با يكديگر مبادله كنند.

-     ايجاد امكان نمايش و فروش كتاب هاي جالب در محيط مدرسه با مشاركت مراكز فرهنگي و ناشران شايسته با تخفيف ويژه باعث رونق مطالعه و كتاب خواني خواهد شد.

—دروغ گویی را نادیده نگیرید. نتیجه نشان داده است که اگر به آن توجه نشود دروغ های بزرگ تری خواهند گفت.

—سعی کنیدبه دلیل اصلی دروغگویی پی ببرید. دلایل مختلی در مورد دروغگویی وجود دارد. همه ی عواملی که باعث دروغگویی می شوند،به عنوان ابزاری هستندکه فرد دروغگو برای صیانت ازخودبه کار می برد. دانش آموزدروغگو معمولاً ازعزت نفس پایین برخوردار است.

—به کودک اعتماد به نفس بدهید.« تو مجبور نیستی واقعه را شرح بدهی. من می دانم که تو راست می گویی.»

—به جای توجه به دروغ های کوچک به رفتارهای مثبت کودک توجه کنید. او به تدریج دروغگویی را قطع خواهد کرد.

—می توانید از تکنیک«منصرف نمودن»استفاده کنید. بدین صورت در هنگامی که احساس می کنید دانش آمور یا کودک شما شروع به دروغگویی کرده است، به نوعی مسیر بحث را عوض کنید. برای مثال با قطع کردن حرف او بگویید:« ممکنه این کتاب را برایم بیاورید؟»

— به جای طرد نمودن چنین فردی با وی ارتباط مناسب برقرار کنید.

— قبول کنید که دروغ به مثابه ی «گریه کردن» برای درخواست کمک است.

—اگر پی بردید که علت دروغگویی خانواده است، به مشاوره با والدین بپردازید. در چنین شرایطی به اصلاح خانواده توجه کنید و در نیت و اخلاق و رفتارشان تغییر اساسی ایجاد کنید.   

—هیچ گاه این دانش آموزان رادروغگوخطاب نکنید وآنهارانادیده هم نگیرید.                                    

—تصور نکنید که هر چه این دانش آموز می گوید دروغ است.

—تنبیه و تهدید برای جلوگیری از تکرار دروغگویی اثرسوء دارد.    

—آموزش های اخلاقی ودینی ، به ویژه هم زمان با شروع دوره ی دبستان می تواند در جلوگیری از دروغگویی مؤثر باشد.

استاد بزرگ و متفکر شهید آیت الله مرتضی مطهری از جمله معلمانی است که خدمات بیشماری ازاو به یادگار مانده است .در این مجال اندک بعنوان الگویی جاودانه برای تمام اعصاروافراد خصوصا قشر معلم جامعه به ذکر گوشه ای از ویژگیهای شخصیتی ایشان می پردازم:

متعبد بودن

ایشان بسیار متعبد بود که نظر قرآن و روایات را اصل بداند... هیچ وقت حاضر نمی‏شد در نوشته، درس و یا سخنرانی خود، کوچک‏ترین تجاوزی از احکام شرعی؛ یعنی همان احکام که فلسفه آنها روشن نیست داشته باشد.

ما را نبود نظر به خوبی و بدی                             مقصود رضای او و خشنودی اوست

تقوا داشتن

از یکی از شاگردان استاد مطهری رحمه‏الله سؤال کردند: فکر می‏کنید استاد بر اثر چه کارهایی به این حد از وارستگی و اخلاق رسیدند که نمونه شدند؟ شاگرد در پاسخ گفت: تقوا، تقوا و تحقیق براساس انجام وظیفه.

احترام به استاد

ایشان در ضمن درس به استادان خودشان بسیار احترام می‏گذاشتند. به نام علامه طباطبایی رحمه‏الله که می‏رسیدند، از ایشان با «روحی له الفدأ» یاد می‏کردند.

 فروتنی

یکی از شاگردان استاد مطهری رحمه‏الله می‏گوید: ما به منزل ایشان که می‏رفتیم مثل اینکه با ما رفیق بود. البته گاهی لطف می‏کردند و به منزل ما می‏آمدند، ولی اصلاً این مسائل مطرح نبود. یعنی ایشان خود بزرگ بینی نداشت و این اخلاق انسانی خیلی تأثیر داشت و از خصایص فوق العاده ایشان محسوب می‏شد.

توجه به شاگرد

یکی از شاگردان استاد مطهری رحمه‏الله می‏گوید: ایشان گاهی لطف می‏کردند به تنهایی و گاهی همراه با خانواده‏شان به منزل ما تشریف می‏آوردند.

و یکی دیگر از شاگردان ایشان می‏گوید: ایشان برخوردشان بسیار متین و توأم با مهربانی بود. اصولاً استاد مطهری فردی بودند که از هر حیث مؤدب به ادب علمی بودند و برای فضای درس و بحث، همچنین شاگردانشان احترام خاصی قائل می‏شدند.

چشم بگشا و ببین جمله کلام الله را                آیه آیه همگی معنی قرآن ادب است

استاد مطهری رحمه‏الله هرگز نسبت به شاگردش نظر تحقیرآمیز نداشت. یعنی حرف شاگرد را می‏شنید و به این وسیله به شاگردش اجازه عقده گشایی می‏دادیکی از دوستان استاد مطهری رحمه‏الله می‏گوید: برخورد ایشان با شاگردانشان مانند برخورد دو رفیق بود. خیلی با محبت بودند و با حرارت و شور برخورد می‏کردند.

در خرمن کائنات کردیم نگاه                              یک دانه محبت است و باقی همه کاه

 اصلاح اشتباهات

یکی از شاگردان استاد مطهری رحمه‏الله می‏گوید: مرحوم استاد مطهری از آنجایی که خداوند هوش فوق العاده‏ای به ایشان عطا کرده بود و از جنبه علمی بسیار قوی بودند، کمتر می‏شد در هنگام درس اشتباه کنند، اما اگر اتفاق می‏افتاد که در نکته‏ای اشتباه کنند و فی‏المثل یکی از شاگردان اشتباه را یادآور می‏شد می‏پذیرفتند. هیچ گاه سراغ ندارم که ایشان پافشاری در اشتباه خود کنند و مطلب را به زور تحمیل نمایند.اصولاً ایشان در مقابل حق خاضع بودند و آنچه را حق می‏یافتند می‏پذیرفتند.

به نزد من آن کس نکوخواه توست                        که گوید فلان خار در راه توست

هر آن کس که عیبش نگویند پیش                        هنر داند از جاهلی، عیب خویش

عصبانی نشدن

یکی از شاگردان استاد مطهری رحمه‏الله می‏گوید: در مدت دوازده سالی که خدمتشان شاگردی می‏کردم، یک دفعه هم ندیدم که در درس با عصبانیت جواب کسی را بدهند.

درشتی نگیرد خردمند پیش                  نه سستی که نازل کند قدر خویش

رابطه معنوی با شاگردان

یکی از شاگردان استاد مطهری رحمه‏الله می‏گوید: سلوک ایشان به نحوی بود که در دل شاگردانشان نسبت به ایشان محبت ایجاد می‏شد. ما در همان وقت که در درس ایشان حاضر می‏شدیم، در درسهای استادان دیگر دانشگاه هم شرکت می‏کردیم و به خوبی محسوس بود رابطه‏ای که شاگردان استاد مطهری رحمه‏الله با ایشان دارند با رابطه‏ای که دانشجویان دانشگاه با استادان خود دارند، متفاوت است. چه این رابطه رسمی و اداری نبود، بلکه توأم با عشق و شوق بود.

درس معلم ار بود زمزمه محبتی                           جمعه به مکتب آورد طفل گریز پای را

مردم فقط فكر حفاظت از فرزند خود هستند. اين كافي نيست بايد به كودك آموخت كه وقتي انسان بالغي ميشود از خود حفاظت كند . ضربه هاي سرنوشت را تحمل نمايد وفريب ثروت يا فقررا نخورد واگر لازم شود در يخهاي ايسلند يا صخره هاي سوزان مالت زندگي كند.

براي جلوگيري از مرگ ،او هرچه هم احتياط كند سرانجام روزي بايد بميرد . حال كه با مراقبتهايتان نميتوانيد مانع مرگ او شويد پس اين مراقبتها چه مفهومي دارد؟

بيش از آنچه در راه جلوگيري از مرگ او بكوشيد بايد هنر زندگي را به او بياموزيد.

 ژان ژاك روسو- اميل

با چند ايده ي ساده مي توانيد شناخت بهتري از بچه ها بدست آوريد.

1. از روش ساده اي براي ثبت بي انضباطي هاي دانش آموزان استفاده كنيد. ابتدا براي هر دانش آموز پوشه اي تهيه نماييد و نام او را روي پوشه بنويسيد. پوشه ها را به ترتيب روي هم قرار دهيد. اگر كمد فايلي در اختيار داشته باشيد دسترسي به هر پوشه راحت تر است.در اين حالت نام هر دانش آموز را طوري بنويسيد كه با باز كردن كمد فايل، نامها ديده شوند. هرگاه از دانش آموز، مورد بي‏انضباطي ديده  شود مثل شكستن يكي از قوانين كلاس، بي اجازه صحبت كردن، نياوردن تكليف، روي برگه اي توضيح آن مورد را همراه، با ذكر تاريخ بنويسيد و در پوشه او بياندازيد. اين كار روشي براي نظارت بر بي انضباطي هاست و نيز مي‏توان براي ثبت ويژگي هاي منحصر به فرد هر دانش آموز و نقاط قوت و مثبت او نيزاستفاده كرد . اين پوشه در جلسات اوليا‌ دانش آموزان بسيار مفيد واقع مي شود.

2. معلماني كه موقتا مسئوليت كلاسي را در غياب معلم اصلي به عهده مي گيرند با تعداد زيادي چهره هاي جديد روبرو مي شوند. اين عدم آشنايي منجر به ايجاد مشكلاتي براي آنها مي شود. براي كمك به اين معلمان، تصوير كوچكي از هر دانش آموز را كنار نام او در پوشه اي بچسبانيد، اين كار نه تنها روش مفيدي براي خود در يادگيري نام دانش آموزان در همان اولين ماه سال است بلكه موجب قدرداني معلمان موقت كلاس در طول سال تحصيلي مي گردد.

3.قبل از شروع سال تحصيلي با نام همه دانش آموزان‏تان آشنا شويد. بطوري‏كه در اولين روز كلاس همه را با نامشان صدا كنيد. اين كار در بچه ها احساس راحتي و اطميناني نسبت به شما ايجاد مي كند. براي اينكار مي توانيد پرونده هاي بچه‏ها را از دفتر مدرسه بخواهيد و از روي تصاوير بچه ها نام آنها را فرا بگيريد.

4. بعد از اولين ماه مدرسه، از دانش آموزان بخواهيد تا به برگه هايي پاسخ دهند كه در آنها 3 سوال زير مطرح شده است:

1.     سه چيزي كه در يادگيري به آنها كمك مي كند.

2.     يك كاري كه اگر معلم انجام دهد آنها بهتر ياد مي گيرند.

3.      يك كاري كه اگر خودشان انجام دهند بهتر ياد مي گيرند.

اين اطلاعات در ارزشيابي معلم از روش آموزشي اش بسيار با ارزش است و باعث ايجاد تغييرات لازم در جهت موفقيت بيشتر دانش آموزان مي گردد.

5. مي توانيد دفتر حضور و غياب خود را، به شكل چارتي، متناسب با محل نشستن بچه ها در كلاس درآوريد. نام دانش آموزان را روي برچسب هايي نوشته و آنها را مطابق چيدمان صندلي هاي كلاس روي كاغذي بچسبانيد. كاغذ را داخل يك محافظ پلاستيكي شفاف قرار دهيد و آن را در پوشه كاري خود بگذاريد. هرگاه نحوه نشستن بچه ها تغيير يابد برچسب ها را كنده و در جاي جديد قرار دهيد. در طي هفته با استفاده از ماژيك قابل پاك شدن، آمار حضور بچه ها و ساير توضيحات مربوط به هر دانش آموز را كنار نام او روي محافظ پلاستيكي بنويسيد.بدين ترتيب حساب حضور و غياب بچه ها و تاخيرات آنها يا رفتارهاي خوب و بد آنها را نگه خواهيد داشت. در پايان هفته با استفاده از يك حوله يا پارچه، سطح محافظ پلاستيكي را پاك كرده و آن را براي هفته آينده آماده نماييد .اين روشي سريع براي ثبت وقايع كلاسي مي باشد.

6.هرگاه يكي از دانش آموزان تكاليفش را ناقص تحويل دهد، از او بخواهيد برگه اي را پر كند. متن اين برگه را از قبل تهيه كرده و چندين كپي از آن گرفته و در پوشه مخصوص نگه داري نماييد. اين برگه به سه قسمت تقسيم مي شود. تاريخ روز، نام تكليف، و نام دانش آموز و علت عدم انجام تكليف، اين اطلاعات توسط دانش آموز پر مي شود. هرگاه تعداد برگه هاي يك دانش آموز به 5 عدد برسد آنها را بهم منگنه كرده و براي مشاهده و امضاء والدين به خانه بفرستيد. اين كار معمولا اوضاع را خيلي زود به حالت عادي بر مي گرداند.

7.تعدادي از بچه هاي كوچك‏تر مانند مهد كودك يا پيش دبستاني، در بيان عواطف شان مشكل دارند. براي كمك به آنها در توضيح احساساتشان پوستري با تصاوير چند صورت (كه مثلا از مجلات بريده شده اند)، درست كنيد. اين صورت‏ها حالات احساسي مختلفي را نشان مي دهند مثل خوشحال ، غمگين، خسته، عصباني، هيجان زده و غيره. پوستر را در ورودي كلاس آويزان نماييد. هر صبح موقع خوش آمد گويي به بچه ها، هريك به يكي از صورتها كه بيشتر نشانگر حالات روحي آنهاست، اشاره مي كند. اينكار هر روز صبح شما را از وضعيت روحي بچه‏هايتان آگاه مي كند.

داشتن یک ارتباط صحیح با دانش آموزان در کلاس مستلزم آشنا شدن با ویژگیهای عمده رفتاری آنهاست در واقع داشتن تعاملی مناسب با دانش آموزان در گروه شناختی صحیح و البته نه همه جانبه از افراد است، چرا که هیچگاه نمی‌توان یک انسان را از تمامی جوانب شناخت وقتی شناخت کلی از شاگردان پیدا کردیم قادر خواهیم بود سازگاری مناسبی با آنها پیدا کنیم.

تفاوت‌های روحی و روانی دانش آموزان

در یک کلاس که دانش آموزان دارای مشترکاتی از قبیل سن ، جنس ، زبان ، جامعه و ... تفاوت‌های زیادی هم با یکدیگر دارند. این تفاوت‌ها در سه نوع از شاگردان جلب توجه می‌کند. و البته منظور از تفاوت‌ها همان تفاوت‌های روانی و جسمانی است.

گروه اول

در بین شاگردان یک کلاس عده‌ای هستند که باصطلاح افراد بدون دردسر نامیده می‌شوند. که درس خوان و وقت‌شناس و بی‌آزار هستند، دوستان معدود و مانند خودشان دارند، سر بزیرند و حتی چندان سوال نمی‌پرسندماتکالیف‌شان را انجام می‌دهند. برای امتحان دلشوره زیادی دارندوهیچ رقابت قابل ملاحظه‌ای بین آنها دیده نمی‌شود. در هیچ گروهی عضو نمی‌شوند، چون فکر می‌کنند چیزی برای عرضه ندارند.

گروه دوم

عده دوم افرادی هستند بسیار پر جنب و جوش و کمی هم خودخواه و خود مرکزبین ، هنگام ورود به کلاس سر و صدا راه می‌اندازند. تا معلم آماده درس گفتن بشود و یک دور کتابشان را دید می‌زنند و در طول درس معلم را یاری می‌دهند تا نشان دهند که پیش از او مطالعه کرده‌اند. نمرات متوسط است، اما هوشیار و زیرک هستند. غیر از کتاب‌های مدرسه به خواندن جملات و داستان‌ها علاقه نشان می‌دهند.

آنها به نمرات شاگردان آرام و درس خواندن حسادت می‌کنند و البته به نوعی معتقدند که آنها درس نمی‌خوانند بلکه همه چیز را حفظ می‌کنند. به نظر افراد این گروه سواد داشتن فقط حفظ کردن مطالب کتاب‌های درسی نیست. این افراد اهل ریسک کردن هستند. دوستان بسیار زیادی دارند چرا که جسور و سر زبان‌دار هستند و بچه‌ها چنین افرادی را دوست دارند. آنها حتی ممکن است برای جذب دوستان بیشتر سر جلسه امتحان افراد ضعیف را بوسیله تقلب یاری دهند.

آنها دوست دارند نماینده کلاس بشوند، به هر بهانه‌ای وارد دفتر مدرسه می‌شوند‌، تخته را قبل از معلم پاک کرده و در ردیف‌های اول می‌نشیند. گاهگاهی به تقلید از بزرگترها اخبار هم گوش می کنند. آنها همیشه از لحاظ سر و وضع آراسته ، تمیز و مرتب هستند. در گروه‌های نمایشی و سرود شرکت می‌کنند و دوست دارند قبل از همه انشائشان را بخوانند. حتی موقع معمولی صحبت کردن هم صدایشان بلند است. تعداد این افراد در کلاس زیاد نیست.

گروه سوم

عده سوم درست برخلاف عده اول می‌باشند. بنابراین ترجیحا آنها را افراد پر دردسر می‌نامیم. ردیف‌های آخر کلاس با چنین افرادی آشناست. آنها دوستان بخصوصی دارند، دوستانی که برخلاف مقررات مدرسه لباس می‌پوشند و وضع و ظاهر خود را درست می‌کنند. ظاهرا کلاس درس ، معلم و نمره برای این افراد اهمیتی ندارد. آنها موضع قدرت خود را جای دیگری یافته‌اند. درس خواندن آنها اجباری است که از سوی والدین و شاید هم اجتماع بر آنها تحمیل شده است. مردود شدن و تجدید شدن نه تنها برای آنها سهمناک نیست، بلکه خیلی عادی می‌نماید.

آنها به عنوان افرادی ناهنجار شناخته می‌شوند و این ، رفته رفته برای خود آنان نیز قابل قبول می‌شود. بنابراین به پرخاشگری و آزار و اذیت همکلاسی‌ها و هم مدرسه‌ای‌های خود می‌پردازند و به این ترتیب همیشه عده‌ای از آنها شاکی می‌باشند. با این حساب ترک تحصیل ، فرار از مدرسه ، گرایش به گروه‌های نامناسب  و... در بین این افراد به وفور یافت می‌شود.

برای آگاهی از تفاوتهای جسمانی دانش آموزان به ادامه مطلب بروید...

بوی عیدی، بوی توپ، بوی کاغذ رنگی
بوی تند ماهی دودی، وسط سفره‌ی نو
بوی خوب نعنا ترخون سر پیچ کوچه‌ها
بوی یاس جانماز ترمۀ مادر بزرگ
با اینا زمستونو سر می کنم
با اینا خستگی مو در می کنم

شادی شکستن قلک پول
وحشت کم شدن سکه‌ی عیدی از شمردن زیاد
بوی اسکناس تا نخورده‌ی لای کتاب
با اینا زمستونو سر می کنم
با اینا خستگی مو در می کنم

فکر قاشق زدن یک دختر چادر سیاه
شوق یک خیز بلند از روی بُته های نور
برق کفش جفت شده تو گنجه ها
با اینا زمستونو سر می کنم
با اینا خستگی مو در می کنم

بازی الک دولک تو کوچه ها
عشق یک ستاره ساختن با پولک
ترس ناتموم گذاشتن جریمه‌های عید مدرسه
بوی گل محمدی که خشک شده لای کتاب
با اینا زمستونو سر می کنم
با اینا خستگی مو در می‌ کنم

بوی باغچه، بوی حوض، عطر خوب نذری
شبِ جمعه، پی فانوس، توی کوچه گم شدن
توی جوی لاجوردی، هوس یه آب‌تنی
با اینا زمستونو سر می کنم
با اینا خستگی مو در می کنم

با اینا بهارو باور میکنم

پ.ن:خیلی خوبه که گاهی به کودکی های خودمون برگردیم و دوباره اون حس زیبا رو تجربه کنیم...لا اقل تو برخورد با بچه ها خیلی کمکمون میکنه و مارو به اونا نزدیک تر میکنه ...   ممنون از مژگان عزیز به خاطر یاد آوری این شعر...

 عیدتون مبارک

نکته ای که قابل ذکر است این که هر چند در قرن بیست و یکم تحولات جهانی و واژه ی سرعت اطلاعات، ابتکارات، مفاهیم کلیدی و خاص می باشند اما ویژگی های معلم در فرهنگ دینی ما همیشه جای خود را دارد که در کنار ویژگی های قبلی اهمیت فراوان و به سزایی دارد چرا که هدف از تعلیم و تربیت فراگیران تنها در زمینه ی علم نیست بلکه تربیت و پرورش دینی و رشد خصوصیات اخلاقی بسیار مهم است که در این جا به ویژگی های اخلاقی معلم در قرن بیست و یکم می پردازیم.

1-مراعات آداب و رسوم اجتماعی: بسیاری از سعادت های اجتماعی مرهون ادب و مراعات آداب و رسوم اجتماعی است و به بهانه ی پیشرفت علم و تحولات و جهانی شدن نباید معلم که الگوی اخلاق برای دانش آموزان خود است آداب و رسوم اجتماعی خود را کنار گذارد، حصارها را بشکند و حریم عفت و پاکدامنی جامعه را کنار نهد.

2- نشاط و شادابی: معلم باید به هنگام ورود به کلاس، مشکلات زندگی خود را که ناشی از تغییر و تحولات جامعه اش می باشد نظیر تورم، گرانی، بیماری ها و ... همه را کنار گذارده و با روحیه ی شاداب و پرنشاط پا به دنیای کلاس نهد. اگر بی نشاطی، کسلی، افسردگی بر او غلبه کند موجب انتقال آن به دانش آموزان نیز می شود و به قول نیچه: ((هیچ کاری که در آن روحیه ی شاد نقش نداشته باشد پیش نمی رود)).

3-آراستگی ظاهر: هر چند در قرن بیست و یکم سرعت، اهمیت ویژه ای می یابد و زمان و فرصت به حداقل می رسد اما معلم باید فرصت رسیدن به ظاهر را به خود بدهد و با ظاهری آراسته وارد کلاس شود. رسول اکرم (ص) قبل از خروج از منزل، مقابل آئینه می رفته و ظاهر خود را مرتب می کرده است و در جواب این سؤال که چرا تا این اندازه به این موضوع اهمیت می دهند می فرمودند: نمی خواهم باعث غیبت مردم شوم. معلم باید از رسول اکرم (ص) که الگو و اسوه ی اخلاق است درس بیاموزید.

 
4- سعه ی صدر: اگر معلم در عصر تحولات و تغییرات، رفتار هایی خاص از دانش آموزان خود دید باید با سعه ی صدر با آن برخورد کند، دریا دل باشد و توانایی پشت سر گذاشتن هیجان های ناشی از پیشرفت در دانش آموزان خود را داشته باشد زیرا با سعه ی صدر، بسیاری از مشکلات حل می شود ((رب اشرح لی صدری ... و یسرلی امری ( سوره طه، آیه 25) )) با سعه ی صدر می توان استعداد درونی فراگیران را شناخت و آنها را شکوفا کرد.

5-اخلاص: بارزترین ویژگی معلم در عصر شکوفایی علم، اخلاص است. مدرسه، درس، کلاس، رفتار، گفتار همه باید بوی اخلاص بدهد. اگر به دنبال آموزش های جدید و تکنیک های جهانی است نباید به خاطر ریا و رخ کشیدن خود و خودنمایی باشد، بلکه باید اخلاص در کار داشته باشد و تنها خود را نبیند بکله هدفش پیشرفت جامعه و تعالی آن باشد و اگر اکسیر اخلاص در کار معلم نباشد هر چند در زمینه ی علمی، معلمی موفق باشد اما ارزش معنوی نخواهد داشت.

 
6-شخصیت دان به دیگران: معلم موفق در قرن بیست و یکم، کسی است که علاوه بر این که خود متشخص است برای دیگران اعم از دانش آموزان یا همکاران ارزش و شخصیت قائل است و با سخنان کنایه آمیز نباید دیگران را برنجاند، بلکه باید راهنمای بقیه در راه یابی به موفقیت ها باشد دیگران را تحقیر و در جمع سرزنش نکند ((ویل لکل همزه لمزه)) زیرا باعث عقده و کینه در وجود شخص می شود و آتش انتقام را شعله ور می سازد.

7-تعهد در کار: اگر معلم همگام با جامعه پیشرفت کرد و بر تمامی زوایای علوم و فنون جدید دست یافت اما در کارش به خصلت تعهد آراسته نگشت، جز زیان و خسران برای جامعه اش ارمغان دیگری نخواهد آورد. تعهد کاری موجب درست استفاده کردن از اطلاعات علمی می شود، راه بکارگیری صحیح آنها را به معلم می نمایاند و گرنه علم در خدمت نسل کشی و تباهی جوامع می شود؛ همان طور که این وضعیت در غرب حاکم است.

8- تقوا: ویژگی های اولیه و مسلم برای قرن بیست و یکم، تقوا است. اگر معلم آراسته به خوی و خصلت تقوا نباشد، نسلی که تحت تعلیم و تربیت او می باشند عاری از این صفت خواهند بود و کسی که تقوا نداشته باشد تحت تأثیر فرهنگ های مخرب قرار خواهد گرفت و پدیده ی تهاجم فرهنگی را با استقبال خواهد پذیرفت و یا این که دچار غرور علمی کاذب می گردد.

9-وظیفه شناسی: معلم قرن بیست و یکم، دارای خصلت وظیفه شناسی است. از زیر بار مسوولیت به بهانه های مختلف نمی گریزد، تأخیر در کار ندارد، در کلاس درسش اتلاف وقت نمی کند، کم کاری در برنامه اش مفهوم ندارد و حتی گاهی بیش از وظیفه نیز کار انجام می دهد و ایثار می کند، فقط به کار از جنبه ی مالی و سود مادی نمی نگرد و در حین انجام وظیفه اش چشم داشت به تعریف، تمجید یا پاداش و تشویق خاص و ... ندارد.

10-رأفت و مهربانی: معلم قرن بیست و یکم، مهربان است و با این صفت کودکان و نونهالان را به خود جذب می کند، پرخاشگر و تندخو و عصبانی نیست، زمینه را برای هر گونه پرسش و سؤال فراهم می کند، اجازه می دهد به راحتی دانش آموزان با او گفتگو کنند، مشکلات درسی یا غیر درسی خود را بازگو کنند.

11-نگرش و بینش صحیح: معلم قرن بیست و یکم، نگرشی درست و مثبت از مسائل دارد. مسائل جدید و نوآوری ها را با دید مثبت می نگرد که روحیه رقابت جویی را در او تقویت می کند نه این که کاستی های او را به رخش کشد، در تجزیه و تحلیل این نوآوری ها قوی و قدرتمند است و آنها را مغتنم می شمارد و به خوبی استفاده می کند.

12- تقدم منافع جامعه نسبت به منافع خود

از آنجایی که قرن بیست و یکم، قرن اطلاعات، ابتکار و مهارت و سرعت میباشد. بنابراین ویژگی های معلم در این قرن بر اساس این اصول می باشد.

الف) اطلاعات:
اولین اصل از ویژگی معلم،بالا بردن اطلاعات و به روز کردن آن است. در بحث اطلاعات ((برنامه ICT فناوری اطلاعات)) جایگاه ویژه ای دارد که به آن می پردازیم.

۱-آشنایی فناوری آموزشی: برای کسب موفقیت در قرن بیست و یکم، معلمان باید دانش آموزانی تربیت کنند که یادگیرندگان مادام العمر باشند و این مسیر نمی گردد مگر این که فرایند یادگیری مبتنی بر انتقال صرف دانش تغییر پذیرد بنابراین معلمان باید با استفاده از کامپیوتر و اینترنت و کاربرد آنها تدریس واقف باشند و دانش آموزان را نیز به این امر ترغیب کنند. فناوری اطلاعات به ما می گوید آن چه که تادیروز درست بوده امروز ممکن است نادرست و حتی گمراه کننده باشد،بنابراین معلمان بااستفاده ازاین تکنیک باید معلمانی محقق و پژوهشگر باشند و دانش آموزان پرسش گر امروز و پژوهشگر فردا تربیت کنند.

۲-آشنا با استاندارهای جهانی کیفیت کار

3-بالا بردن اطلاعات عمومی: معلم قرن بیست و یکم در همه ی زمینه ها اطلاعات خود را بالا ببرد نه فقط در زمینه ی رشته ی تدریس خود چرا که بسیاری از علوم به هم وابسته اند. اصطلاحات رایج روز را بشناسد، امور سیاسی، اقتصادی، اجتماعی جامع خود را بداند و در نهایت به علم روان شناسی آگاه باشد چرا که یک معلم بیش از معلم بودن خود باید یک روان شناس آگاه و خبره باشد.

4-تدریس نوین: استفاده از روش تدریس فعال و همگام با روز، روش هایی تدریس معلم را ویژگی خاص می بخشد عبارتنند از : روش همیاری، روش تدریس فعال، روش بارش مغزی، روش ایفای نقش، روش نمایشی، روش بحث گروهی، روش حل مسئله، روش استقرایی، روش اکتشافی. تمامی این روش ها را می شناسد و می داند که هر یک را در چه درسی و در چه کلاسی به کار گیرد و به تعبیری تدریس او مبتنی بر استانداردهااست و تدریس بر اساس استاندارد نوعی بهبود فرایند کار درآموزش و پرورش است.

 
5- شرکت در دوره های ضمن خدمت: معلم همیشه خود باید در حال فراگیری علم باشد و اطلاعات جدید و نو را بگیرد، در طول کار خود همیشه یکسان تدریس نکندونکات را از جهات مختلف و زوایای متعدد بیان کند. لازمه ی این کار، شرکت در دوره های ضمن خدمت آموزش معلمان است.

۶-آشنایی با اصول روانشناسی تربیتی: از آنجائی که معلم در طول تدریس خود نیاز به ارتباط مقابل دارد،بنابراین باید مخاطبان خود را شناسایی کند. بدانددر چه شرایطی زندگی می کنند،تا حدی ازخانواده آنها مطلع باشد. در این صورت می تواند پیام های یاددهی خود را شفاف منتقل سازد.

7-داشتن طرح درس: معلم، باید زمان تدریس خود را حساب کند کتاب مورد تدریس را با طرح درس سالانه، بودجه بندی کندو همچنین طرح درس روزانه، داشته باشد و اطلاعاتی کافی وجامع درباره مراحل طرح درس نویسی داشته باشد، ارزشیابی تشخیصی،تکمیلی، پایانی را بداندودر مراحل تدریس خود به کار بندد. هدف های جزئی و کلی و هدف های رفتاری را شناسایی کند. حیطه های آموزشی (دانش، درک و فهم، کاربرد،ترکیب قضاوت) را بداند و در طرح ریزی سؤالات و ارزشیابی های مستمر خود که در طرح سالانه خود در نظر گرفته است اعمال نماید.

پیشنهاد میکنم حتما ویژگی معلم قرن ۲۱ بر طبق اصول ابتکار و مهارت و سرعت را نیز در ادامه مطلب مطالعه بفرمائید!

- برگزاری جشن آغاز قرآن(حاملان قرآن-تزئین کلاس و درب کلاس-پخش نوار از قاریان معروف جهان  و کشور-اسپند-عود-اهدای هدیه،گلاب و ... تلاوت چند آیه توسط یکی از دانش آموزان-صحبت مدیر یا مربی پرورشی یا یکی از اولیا با ...مرتبط با قرآن کوتاه پذیرایی شیرینی و شکلات  

- اختصاص خانه نور(محفل نور) در صورت فراهم بودن شرایط (رحل–سی دی- تلویزیون-لوحه ها-ضبط- نوار-کشیدن عکسهای مرتبط با قرآن و جملات قصار از بزرگان و ائمه و پیامبر درباره قرآن-گلاب وعود و اسپند- قرآن های کامل برای پایه های بالاتر)

- اجرای طرح تصویری قرآن (تهیه و توزیع سی دی های قرآن ،تفکیک پایه بین دانش آموزان ، استفاده از افراد خیّر برای تقبل کردن وجه قرآن

- فراهم بودن ملزومات درس قرآن (راهنمای معلم – لوحه – نوار – ضبط سی دی و ...)-کیت قرآن

- اجرای نمایش و ایفای نقش داستان های قرآنی (استفاده از سی دی) یا بیان قصه با توجه به نکات قصه گویی (قبلا همکار چند بار قصه را خوانده باشد)

- استفاده از کتاب های مکمل قصه گویی (قصه های قرآنی در صورت وجود وقت و علاقه مندی بچه ها-کتاب معما های قرآنی)

- دانش آموزان یک نوار بر دارند و صدای خودشان را با توجه به سوره هایی که خوانده اند در آن ضبط کنند و بیاورند.

- تهیه نمودارهای قرآنی (حافظان قرآن – دوستان قرآن و... همراه با عکس – اسم یا ...)

- پرهیز از آموزش تجوید و قواعد سطح بالا (به همین میزان که در کتاب هست کافی است.%80 قواعد در پایه دوم آمده و %20 در پایه های دیگر.همین خوب است اگر دانش آموزی حروف و حرکات را بشناسد تنوین و تشدید و اتصالات و حروف نا خوانا را بداند می تواند قرآن بخواند و قرار نیست که من هر چه می دانم و اطلاعات دارم به او بدهم.

رسول گرامي اسلام صلي الله عليه و آله فرمودند : «خدا رحمت كند كسي را كه در نيكي و

 نيكو كاري به فرزند خويش كمك كند» .

راوي حديث پرسيد : «چگونه فرزند خود را در نيكي ياري نمايد» ؟

حضرت در جواب چهار دستور داد :

1.     آنچه را كه كودك در توان داشته و انجام داده از او قبول كند .

2.     آنچه انجام آن براي كودك سنگين و طاقت فرساست از او نخواهد .

3.     او را به گناه و طغيان وادار نكند .

4.     به او دروغ نگويد و در مقابل او مرتكب اعمال احمقانه نشود.

هشدار : تحميل تكاليف سنگين و توقع بيش از طاقت ، سختگيري  و توقعات نادرست،كودك را

 به دروغگويي كشانده و اين خلق ناپسند را در او بيدار و پايدار ميسازد.

به من گفت : «وقتي كه براي نماز بيدار مي شوم تنهايم » . گفتم : « من كه پيش شما هستم ». گفت : « بله هستي اما خوابيده اي!»

آن روز قرار گذاشتيم كه من هم همراه او بيدار شوم و تا تمام شدن نماز مادر بزرگ كنارش بنشينم .

روز اول ذوق و شوق سحرخيزي ، بيدارم كرد و بيدار ماندم؛ اما خيلي زود تازگي كار از بين رفت و به چرت زدن افتادم .

از آن روز مادر بزرگ موقع نماز به مشتي تنقّلات ميهمانم ميكرد. چند هفته بعد باز خواب چيره شد و لذت شكم چراني را از بين برد. مادربزرگ گفت : « اگر با من تا سرحوض بيايي و آبي به سروصورتت بزني، هم خوابت مي پرد و هم سكه اي كاسب خواهي شد ».

حالا  بابت بيدار نشستن يك مشت تنقلات و بابت سروصورت شستن يك سكه مي گرفتم. چند روز كه گذشت ، مادر بزرگم گفت : « حالا كه تا كنار حوض مي آيي مثل من وضو بگير» و بعد هم گفت : « حالا كه وضو مي گيري ، مثل من نماز هم بخوان».

بعد كم كم تنقلات و سكه دادن تعطيل شد، اما سحر خيزي و نماز خواندن باقي ماند و تبديل به يك عادت و نياز شد.

برخي از نكات:

الف ) پيش از آنكه ناصح و پنددهنده باشيم بايد عمل كننده باشيم و آموزشهايمان عملي باشدتا موثر واقع شود. 

ب ) كودك در محيطي كه عادتهاي خوب در آن رايج است ، عادات خوب ميابد و پرسشهاي او در راستاي تحكيم اين عادات شكل مي گيرد .

ج ) پاسخ به پرسشهاي كودك بايد از ميزان درك و فهم او تجاوز نكند. مادربزرگ خردمند در برابر پرسش فرزند زادة خود از حس عاطفه كودك بهره مي گيرد و تنهايي اش را پيش مي كشد و از محسنات نماز خواندن سخن نمي گويد.

د ) انگيزه هاي كودك پي در پي تغيير مي كند، بايد انگيزه ها نو و بازسازي شود.

ه ) محبت بي دريغ ، همراه صبر و پشتكار و خردمندي و درايت ، انرژي لازم براي انجام مراحل مختلف يك فعاليت تربيتي را فراهم مي كند .

 و) فرصتهايي را كه به طور طبيعي براي آموزش پيش مي آيد غنيمت بشماريم. مادر بزرگ خردمند ازبيدار شدن اتفاقي كودك و مشاهده اعمالش جهت ترغيب او استفاده كرد.

بر گرفته از نشریه پیام سلامت

به پسرم درس بدهید.

او باید بداند که همه مردم عادل و همه آنها صادق نیستند، اما به پسرم بیاموزید که به ازای هر شیاد، انسان صدیقی هم وجود دارد. به او بگویید، به ازای هر سیاستمدار خودخواه، رهبر جوانمردی هم یافت می شود. به او بیاموزید که در ازای هر دشمن، دوستی هم هست.

می دانم که وقت می گیرد اما به او بیاموزید که اگر با کار و زحمت خویش یک دلار کاسبی کند بهتر از آن است که جایی روی زمین 5 دلار بیابد.

به او بیاموزید که از باختن پند بگیرد. از پیروز شدن لذت ببرد. او را از غبطه خوردن بر حذر دارید.

به او نقش و تاثیر مهم خندیدن را یادآور شوید.

اگر می توانید به او نقش موثر کتاب در زندگی را آموزش دهید. به او بگویید تعمق کند. به پرندگان در حال پرواز در آسمان دقیق شود. به گلهای درون باغچه و زنبورها که در هوا پرواز می کنند دقیق شود.

به پسرم بیاموزید که در مدرسه بهتر این است که مردود شود اما با تقلب به قبولی نرسد. به پسرم یاد بدهید با ملایم ها، ملایم و با گردنکشها، گردنکش باشد.

به او بیاموزید که از باختن پند بگیرد. از پیروز شدن لذت ببرد. او را از غبطه خوردن بر حذر دارید.

به او بگویید به عقایدش ایمان داشته باشد حتی اگر همه بر خلاف او حرف بزنند.

به پسرم یاد بدهید که همه حرفها را بشنود و سخنی را که به نظرش درست می‌رسد انتخاب کند. ارزش‌های زندگی را به پسرم آموزش دهید.

اگر می توانید به پسرم یاد بدهید که در اوج اندوه تبسم کند. به او بیاموزید که از اشک ریختن خجالت نکشد. به او بیاموزید که  می تواند برای فکر و شعورش مبلغی تعیین کند، اما قیمت گذاری برای دل     بی معناست.

به او بگویید که تسلیم هیاهو نشود و اگر خود را بر حق می داند پای سخنش بایستد و با تمام قوا بجنگد. در کار تدریس به پسرم ملایمت به خرج دهید اما از او یک نازپرورده نسازید. بگذارید که او شجاع باشد.

به او بیاموزید که به مردم اعتقاد داشته باشد. توقع زیادی است اما ببینید که چه می توانید بکنید، پسرم کودک کم سن و سال خوبی است.

برگرفته از وبلاگ مشاوره

همه شما می دانید داشتن حافظه ی قوی برای ما معلمها ضروری است .به کار بستن مواردی که در این مطلب آمده است، به شما کمک می‌کند به خواسته‌ای که درباره پرورش هوش و حافظه‌تان دارید، برسید.
 

بازی کنید
برنامه‌های پرورش ذهن و بازی‌ها راه‌های خارق‌العاده‌ای هستند برای اینکه مغزتان را به چالش بکشید. سودوکو، جدول و بازی‌های الکتریکی همه آنها می‌توانند سرعت فعالیت مغز و حافظه‌تان را افزایش دهند. این بازی‌ها بر منطق دایره لغات و ریاضی و… تکیه دارند. آنها جنبه تفریحی هم دارند و شما می‌توانید روزانه اندکی از وقت خود را صرف آنها کنید و از آنها سود ببرید. البته روزانه فقط 15 دقیقه از وقتتان را به بازی اختصاص دهید نه بیشتر.

مدیتیشن یادتان نرود
مدیتیشن روزانه احتمالا بهترین کاری است که شما می‌توانید برای سلامت جسم و مغز و روانتان انجام دهید. مدیتیشن نه تنها باعث آرامش شما می‌شود بلکه باعث پرورش مغز هم خواهد شد. شما با به وجود آوردن حالت متفاوت روانی، مغزتان را به صورتی جدید و جذاب به کار می‌گیرید و این باعث بالا بردن فعالیت مغزی‌تان می‌شود.

 مغزتان را تغذیه کنید
مغزتان به چربی‌های مفید و سالم احتیاج دارد پس روی روغن ماهی سالمون، آجیل‌‌ها مانند گردو، روغن تخم کتان و روغن زیتون تمرکز و چربی‌های اشباع شده را از رژیم غذایی‌تان حذف کنید.

داستان‌های خوبتان را بازگو کنید
خاطره‌ها و اتفاق‌هایی که برایتان افتاده‌اند را تفسیر کرده و آنها را بازگو کنید و لحظه‌هایتان را با دیگران سهیم شوید. تمرین کنید که داستان‌های جدید و قدیمی‌تان را به طوری دلچسب، تاثیرگذار و مفرح تعریف کنید.

تلویزیون‌ را خاموش کنید
افراد بالغ روزانه بیش از 4 ساعت را به تماشای تلویزیون اختصاص می‌دهند. تلویزیون می‌تواند جانشین روابط شود و روی سبک زندگی تاثیر بگذارد. تلویزیون را خاموش کنید و وقتتان را صرف تمرین‌های ورزشی برای بدن و مغزتان کنید و به ابعاد دیگر زندگی‌تان بپردازید.

مغز سالم در بدن سالم است
تمرین‌های ورزشی، تمرین‌های فوق‌العاده‌ای برای مغز نیز هستند. وقتی بدنتان را حرکت می‌دهید مغزتان باید یاد بگیرد که چگونه ماهیچه‌ها را هماهنگ کند، فاصله‌ها را تخمین بزند و تعادل را برقرار کند. تمرین‌های متفاوت و گوناگون انجام دهید تا مغزتان را به چالش بکشید.

 چیزهای متفاوت بخوانید
کتاب‌ها، قابل حمل و پر از شخصیت‌های جالب و اطلاعات و واقعیت‌های جذاب و نامتناهی هستند. در زمینه‌های متفاوت و گسترده مطالعه کنید.

اگر عادت دارید کتاب‌های تاریخی بخوانید، سعی کنید رمان‌های معاصر، کتاب‌های نویسنده‌های خارجی و کلاسیک را بخوانید. با این کار مغزتان را به کار می‌گیرید تا تصورات جدید و متفاوتی داشته باشد. همچنین با آشنایی با فرهنگ‌ها و مردمان جدید می‌توانید داستان‌های جالبی برای تعریف کردن داشته باشید.

مهارت جدیدی یاد بگیرید
یادگیری مهارت‌های جدید باعث می‌شود ناحیه‌های مختلفی از مغزتان به کار بیفتد. حافظه‌تان به کار می‌افتد شما حرکت‌های جدید یاد می‌گیرید و می‌توانید بین چیزهای مختلف رابطه برقرار کنید.

خواندن آثار ادبی، درست کردن غذا و ساختن هواپیما با خلال دندان همه این کارها مغز شما را به چالش می‌کشد و چیزی جدید برای فکر کردن به شما می‌دهد.

 تغییرات به وجود آورید
ما عادات‌ و دل‌مشغولی‌هایی داریم که می‌توانیم ساعت‌ها آنها را انجام دهیم ولی هرچه که انجام آن برای ما عادت شده است کمتر مغزمان را به فعالیت وا می‌دارد. برای اینکه واقعا مغزتان را جوان و پویا نگه دارید، آن را به چالش بکشید.

راهی را که هر روز به سوپرمارکت می‌روید عوض کنید. برای باز کردن در اتاقتان از دست دیگرتان استفاده کنید. دسرتان را قبل از غذا بخورید. همه اینها مغزتان را مجبور می‌کند تا بیدار شود و توجهی دوباره به مسایل داشته باشد.

مغزتان را پرورش دهید
برنامه‌ها و کتاب‌ها و وب‌سایت‌ها و در کل تحقیقات زیادی برای پرورش مغز وجود دارند که همه آنها بر 3 پایه اصلی: به یادآوری، تجسم کردن و تحلیل کردن بنا شده‌اند. هر روز مغزتان را روی این 3 اصل به کار گیرید تا در هر زمینه‌ای و هرچه بیشتر آماده شود.

 پ.ن: دوستان و همکاران گرامی بدلیل فرارسیدن امتحانات ترم دانشگاه چند هفته ای رو درگیر امتحانات هستم . امیدوارم منو از دعای خیرتون بی نصیب نگذارید.

تست هوش ( سن اجرا: از 3 تا 13 سال)

 آزمون ترسيم آدمک يکی از آسانترين ، عملی ترين وجهانی ترين آزمونهای تصويری است . اين آزمون به وسيله عده زيادی کد گذاری شده است که مهمترين آنها کار خانم آمريکائی فلورانس گوديناف Florence Goodenough است که در سال 1920 در ايالت نيوجرسی آمريکا روی چهار هزار کودک آنرا آزمايش نمود . در فرانسه نيز دکتر فای Fay در اين زمينه کار کرده است .

هدف:

مهمترين هدف آزمون ، تعيين درجه هوشمندی سن عقلی و بهره هوشی کودک است . همچنين اين آزمون را زمانی  به کار می بريم که آزمونهای هوشی ديگر مقدور نيست و می خواهيم هر چه سريعتر درباره درجه هوشی کودک به نتيجه برسيم . علاوه بر اين ، اطفالی که زبان نمی دانند و قادر به سخن گفتن نيستند بهترين ابزار سنجش اين آزمون می باشند .

دستور اجرا:

اجرای آزمون ساده است . به کودک گفته می شود : " يک آدم ترسيم کن  و هر چه می توانی آنرا زيبا و خوب بکِش " ، اضافه می نمائيم زمان اين کار هر چقدر طول بکشد اشکالی ندارد. 

نکاتی که در عمل و ارزيابی بايد رعايت کرد :

1.  برای ترسيم بهتراست يک مداد سياه  يا يک خودکار راحت و روان دراختيار کودک بگذاريم . با مداد رنگی به دشواری می توان رسم کرد و اجزاء را تشخيص داد .

2.    اگر نقاشی با مداد رنگی کشيده شود ، شرايط ديگری برای ارزيابی لازم است که بايد رعايت شود .

3.    کاغذ برای رسم نقاشی کودک بايد حداقل 30 × 21  باشد .

4.    اجازه بدهيد کودک چند تصوير بکشد ، سپس  بهترين و کاملترين را برای نمره گذاری انتخاب کنيد .

5.  اگر نتايج چند بار کشيدن آدمک با يکديگر فرق داشت نشان ناراحتی های ديگری در کودک است که بايد به متخصص مسائل روانی يا روان درمانی مراجعه کرد .

روش نمره گذاري:

الف: برای هر يک ازاجزا آدمک در صورتی که توسط کودک ترسيم شده باشد يک نمره منظور فرمائيد. به شرح ذيل :

1. سر وجود داشته باشد .

2. پا کشيده شده باشد .

3. دست کشيده شده باشد . ( يک يا هر دو دست)

4. بدن کشيده  شده باشد .

5. طول بدن طويل تر ازعرض آن باشد .

6. شانه ها کشيده شده باشد .

7. بازوها و پاها به تنه چسبيده شده باشند .

8. پاها به تنه و دستها به تنه در نقاط واقعی خود چسبيده شده باشند .

9. گردن کشيده شده باشد .

10. دنباله گردن به سر و تنه مربوط باشد .

11. چشمها کشيده شده باشد .

12. بينی کشيده شده باشد .

13. دهان کشيده شده باشد .

14. دو لب ديده شود .

15. سوراخها يا حفره های بينی کشيده شده باشد .

16. موها کشيده شده باشد . ( جزئی ترين مقدار مو)

17. موها کامل کشيده شده باشد .

18. علامتی از لباس کشيده شده باشد .

19. دو قطعه لباس کشيده شده باشد .

20. تمام بدن پوشيده از لباس باشد .

21. چهار قطعه لباس مشخص باشد . ( کراوات ، کلاه ، جوراب ، کفش ، پيراهن ، کت و شلوار )

22. لباس رسمی يا يونيفورم باشد . ( يونيفورم مدرسه هم نمره می گيرد )

23. انگشتان کشيده شده باشد . ( هر اثری از انگشت کافی است )

24. تعداد انگشتان درست باشد .

25. شکل و قواره انگشتان درست باشد .

26. شست متمايز باشد .

27. دست متمايز ازانگشتان باز باشد. ( کف دست کشيده شده باشد.)

28. بازوها کشيده شده باشد .

29. زانو کشيده شده باشد .

30. تناسب سر نسبت به بدن مراعات شده باشد .

31. تناسب بازوها و دستها نسبت به بدن حفظ شده باشد .

32. پاهای متناسب ، کشيده شده باشد .

33. کف پا متناسب باشد .

34. پاها متمايل به بالا نباشند .

35. دستها و پاها دو بعدی کشيده شده باشند .

36. پاشنه کفش يا پاشنه پا کشيده شده باشد .

37. هماهنگی خطوط کلی حفظ شده باشد . ( دست نلرزيده باشد)

38. هماهنگی خطوط کلی و جزئی حفظ شده باشد . ( نقاشی دقيق باشد)

39. هماهنگی خطوط سر ( موها و دور سر به دقت کشيده شده باشد)

40. هماهنگی خطوط تنه حفظ شده باشد .

41. هماهنگی خطوط دستها و پاها حفظ شده باشد .

42. هماهنگی خطوط چهره حفظ شده باشد .

43. گوشها کشيده شده باشد .

44. تناسب گوشها حفظ شده باشد .

45. مردمک چشم کشيده شده باشد .

46. تناسب چشم حفظ شده باشد .

47. در تصاوير نيمرخ و تمام رخ ، چشم دارای حالت باشد.

48. چانه و پيشانی هر دو کشيده شده باشد .

49. برآمدگی شانه در تصوير نيمرخ معلوم باشد .

50. نيمرخ ناقص باشد . ( يعنی تنه و نيمرخ ناقص)

51. نيمرخ باشد .

برای روش محاسبه و تعیین نمره هوش به ادامه مطلب بروید.